Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

AKOMODOWAĆ SIĘ

czas. ndk
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
SXVI, Kn, T, L (XVI), SWil, SW, SJP

Nienotowany w słownikach:
SStp

Formy gramatyczne
akomodować się  
lp 1. os. akomoduję się  
2. os. się akomodujesz  
3. os. akomoduje się  
lm 3. os. akomodują się  
lp m 1. os. akomodowałem się  
3. os. akomodował się  
ż 3. os. się akomodowała  
n 3. os. akomodowało się  
lm mos 1. os. akomodowaliśmy się  
lp m 3. os. się był akomodował  
lp m 3. os. -by się był akomodował  
akomodując się  
Znaczenia
1. »dostosowywać się, dopasowywać się do czego«
Rekcja: czemu, do czego, z czym, ku czemu

  • – Casztiliani y Andalogi/ ktorych kraina iest rownieysza y uciesznieysza/ accommoduią się choć też nie z chęcią/ ku temu/ co się barziey podoba ich Panu. BotŁęczRel III 4.
  • Akomodować się czasowi/ Servire scenae. DasHünDict Oo2.
  • – Lubo I. K. Mość chce przysięgi, y aby na początku liczenia pieniędzy z Zwiąsku wyszli [żołnierze], [...] za przyiazdem Wm. M. M. Pana accomoduie się to, a po accomodowaniu Woyska rzeczy snadniey poydą. LubJMan 88.
  • AKkomoduiąc się zwyczaiom Cesarza Iego M przydałem Sto potraw Rybnych. CzerComp 45.
  • – Sposoby leczenia akkomodować się maią rożnościom ich [ran]. CompMed 593.
2. »starać się przypodobać komu, pozyskać kogo, podporządkować się komu«
Rekcja: komu, z kim, do czego

  • – Pan Sapieha radby się był do woli P. Hetmana accomodował. ŻółkPocz 36.
  • Akomodowáć się komu/ v. Dogadzam komu/ Przypodobam się/ Gwoli być komu/ Ulegać/ Przestáwáć z kiem. Kn 5.
  • – W Warszawie takem się expediował z Krolem cale y z Canclerzem accomodowałem się y arcydobrze roziachał. OpalKListy 448.
  • – Piszą wszyscy ze sie Ias Vczy arcy dobrze Skacze z szkoły doszkoły bo ci co go Vczą Chcą sie rodzicom cale wtym accomodowac. OpalKSat 3v.
  • Accomodowałem się do intenciy I. K. Mości, ile mogłem z całością Praw y Stanu Rzeczyposp. LubJMan 108.
  • – Iedni na Swoie koło wodę ciągną drudzy usługą swoią inszym się akkomoduią. PasPam 148v.
  • – Udają [ci, którzy roznoszą plotki] tu po wojsku, między milion inszych bajek, że Francja cale się juz akomodowała z Szwedami, My na to nie wiemy, co odpowiadać. SobJListy 590.
  • – Jmć ks. Bokum dziękował za biskupstwo przemyskie. W punktach zaś akomodował się declarationi et decisioni J. K. M-ci i całego senatu. DiarSejm 338.
  • – Była Ochota ImPan Podkomorzy tancował, proposse akkomodowalismy się Gościowi, z którego przyięcia Naszego Zdał się bydz kontent. SapADiar 144.
Użycia metajęzykowe
Podhasła

*AKOMODUJĄCY SIĘ


im. przym. czyn.

Formy gramatyczne
lm M. nmos akomodujące się  
D. akomodujących się  
B. mos akomodujących się  
Najwcześniejsze poświadczenie:
1659
Znaczenia
»dostosowujący się do czego«
  • – Tą Irregularną figurą Miast y zamkow accomoduiących się mieyscu w Holandiey y po cudzych Ziemiach iest barzo wiele. NarArch 5.