Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

AKSYJOMA

rzecz.
n
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
SXVI, L (bez cyt.), SWil, SW, SJP

Nienotowany w słownikach:
SStp, Kn, T

Formy gramatyczne (w lp nieodmienny)
lp M. aksyjoma  
D. aksyjoma  
B. aksyjoma  
Etymologia
łac. axioma, z gr.
Znaczenia
1. »teza przyjęta bez dowodu, mogąca stanowić podstawę toku myślenia albo dowodzenia innych twierdzeń«
  • – To iest z pisma świętego wyięte Axioma/ iż Hilarem datorem diligit Deus. StarKaz II, 645.
  • – Diabeł takiey Iurisprudentiey [...] vczy założywszy ono axioma swoie piekielne. WisCzar 57.
  • – Według axyoma Jurisprudencyi; Apud eum, qui communicat Imperium, summa vis Imperij remanet. LeszczStGłos 45.
  • – [Autor kalendarza] z wszytkich sławnego Imienia śmieie się Astrologow, [...] zapomniawszy Filozoficznego Axioma: qui se scire putat sui scit rationem non dat, nihil scire videtur. DuńKal L2v.
2. »powszechnie przyjęte zdanie, potoczna opinia«
  • – To iest iedno Axioma ze tanszy cudzy nisz swoy Owies. OpalKSat 34.
  • – Takie było powstało Axioma. Ze kto z tych okazyi zdrowo wyszedł iezeli przedtym nazywanego sokołem. Mogł besp[i]ecznie Tytułowac Phenixem. PasPam 86.
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • aksyjoma pospolite:
    • Axioma pospolite: In dubiis benignius interpretandum. SolGeom II 144.
    • – [...] áby [...] umieli poznawáć choroby, náczym wszystká rzecz należy, według áxiomá pospolitego. Medicus in tantum bene curat, in quantum bene cognoscit. CompMed 3.
Odsyłacze