Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

BROŹDZIĆ

czas. ndk
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Warianty fonetyczne: BROŹDZIĆ, *BRUŹDZIĆ, BRÓŹDZIĆ
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
Kn, T, L (XVI-XVII), SWil, SW, SJP

Nienotowany w słownikach:
SStp, SXVI


Najwcześniejsze poświadczenie: 1621-1643
Formy gramatyczne
bróździć   || broździć  
lp 3. os. bruździ   || broździ  
lp m 3. os. broździeł  
brużdżono  
Znaczenia
1. »robić bruzdy między zagonami albo wykopywać na polu rowy, służące do odprowadzania z niego wody«
  • Bróździć/ Sulcare [...] Lirare [...] Sulcum altius imprimere, Cicer. Infindo sulcos telluri, Virg. Imporcare [...]. Kn 47.
  • Brozdzić. Sulcare. Wagot. SzyrDict 22.
  • – W nizinách y zaklęsłych polách áby bruzdzono, y wodomce podłuż y poprzek według spadku wody dla wymoknienia zboża czyniono. HaurEk 4.
2. przen. »przeszkadzać komu lub czemu, psuć szyki, wchodzić komu lub czemu w drogę«
Rekcja: z czym o co

  • ~ Iak głupi skacze [Osman] Ze iusz padł stary Gaur [Chodkiewicz], ktory dotąd brozdzieł Dotąd nam nalezyte Tryumphy opozdzieł. PotWoj 157.
  • ~ Lubo ma [człowiek] wieści [o wierze] niechce bydź swemu posłuszny Szczęściu. ták siła brozdzi nieprzyiáciel duszny. DamKuligKról 113.
  • ~ Toć to iest, co y teraz bruździ, że przyiść nie dadzą do Marszałka elekcyi y do rekomendacyi na wakanse, bo im się coś zdaie, że Dwor nie wszystkieli, to ile trzeba, mieć może głosow, a potym Jure suo utetur. KonSRoz 47.
  • – Uważa [gospodarz] ieśli posiane pszenice, Bespiecznie swoie rozścielaią brody, Zagon niebrozdzi, z brodą o granice. DrużZbiór 309.