Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

ALAMODA

rzecz.
ż
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Warianty fonetyczne: ALAMODA, *ALAMUDA
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
L (XVII), SWil, SW

Nienotowany w słownikach:
SStp, SXVI, Kn, T, SJP


Najwcześniejsze poświadczenie: 1650
Formy gramatyczne
lp M. alamoda  
B. alamodę  
N. alamodą  
Ms. alamudzie  
lm D. alamod  
Etymologia
z fr. à la mode
Znaczenia
1. »nowy zwyczaj, nowa moda zwłaszcza na wzór francuski«
  • – Czemuż nie crimen, świeżo do Polski wprowádzone, przedtym niewidáne nigdy ná wielu Herbách Korony, Mytry, Laury? czemusz nie crimen, Ministrorum, Statistow oraz z Alámodą wprowádzone do Polski tituły. LubJMan 125.
  • – Zwyczáie dawne w żárt y śmiech: Alámodá w kochániu, y w wadze. LubJMan 34.
  • – Westchnie głęboko: włosy drogie moie Ná ktorychem trawiłá wszytkie czásy swoie Monstrách prożnych/ y coráz inákszym tráfieniu z Cudzoziemskich álámod. TwarSPas 115.
Związki frazeologiczne

  • stroić alamodę:
  • »zachowywać się zgodnie z modą«
    • ~ Więc stroi alamode Nauczy sie tancowac nauczy pilnowac Cudzych zonek [powracający z Francji]. OpalKSat 87v.
2. »suknia damska«
  • – Zapisuię Pannie Iagnieszce [...] Alamodę muchaeru Tureckiego Uzÿwaną ktorąnosiłam. DekrŻmud 173.
  • – Białegłowy chodzą w takim muchajerze, Jak i żona moja ma na alamudzie [!]. PotFraszBrück II 67.