Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

ANGARYJA

rzecz.
ż
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
SXVI, L (XVI-XVII, XVIII), SWil, SW, SJP

Nienotowany w słownikach:
SStp, Kn, T

Formy gramatyczne
lp M. angaryja  
D. angaryi  
B. angaryją  
lm D. angaryj  
B. angaryje  
N. angaryjami  
Ms. angaryjach  
Etymologia
łac. angaria
Znaczenia
1. »obciążenie, ucisk, krzywda, wyzysk«
  • – Obessi tu w Moskwie angaryą cierpią prze drogość jako żywności ludzkiej tak i bydlęcej. NiemPam 187.
  • – A że angaryja nasza domowa na sejmie przeszłym o cle nie tylko uspokojona nie jest, ale ustawicznymi skargami i kupiectwy celników tym większą moc bierze [...] te człowieka egzacerbują. AktaPozn I/1 230.
  • – Majętności nasze ruskie w niwecz splądrowali. Dla Boga, radźcie WMość o nas, abyśmy takiej angaryi nie cierpieli. RadziwKSprawy 173.
  • – Czeladź zaś za ledaco trynkieltów się upomina, drzwić otworzy, a zaraz ręki nadstawia, co by wziąć, aż się coś dzieje człowiekowi patrząc na takie angaryje. ŁugowPodr 146.
  • – Bóg nas za chłopy karze y [ich] Angarie. OpalKSat 9 marg..
  • – Przeto mię [mężatki] o obronę i ratunek uniżenie prosiły, suplikując, żebym władzą moją tym zbrodniom zabieżał, jakoby tych angarij więcej nie cierpiały. NiewPrerBad 145.
2. prawn., w lm »posługi, do których zobowiązani byli poddani na rzecz pana«
  • – W tej wsi [Pleczmin] sołtysz ma włókę rolej, wolny od wszytkich angaryj dworskich. LustWielk .
  • – Przed temisz Commissarzami Naszemi proponowali Poddani Wsi Panstwa Zywieczkiego Krzywdy Angariae y rozmaite Szkargi na Vrodzonego Mikołaia Komorowskiego. KomonDziej 116.