Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

BIBLIOTEKA

rzecz.
ż
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
SXVI, Kn, T, L, SWil, SW, SJP

Nienotowany w słownikach:
SStp

Formy gramatyczne
lp M. biblioteka  
D. biblioteki  
B. bibliotekę  
N. biblioteką  
Ms. bibliotece  
lm M. biblioteki  
D. bibliotek  
B. biblioteki  
Ms. bibliotekach  
Etymologia
gr. bibliotheke
Znaczenia
1. »uporządkowany księgozbiór będący własnością prywatną, klasztorną lub królewską«
  • – Jest też tu w tym Klasztorze Bibliotheká dostátnia w Księgi drukowáne y pisáne. PruszczKlejn 49.
  • – Herod iáko człowiek obcy, niedowierny, á w ostátku świátowy, máło dbał o Księgi, nie zporządzał Biblyoteki. MłodzKaz IV, 426.
  • – Y tá Książká będzie ná to zápisem, y máłe książki wielkie Bibliotheki przyimuią ktore W. Mśći Pan w swoię uczoną głowę przenosisz, co dobrze znać po W. Mci. Páná uczonych rozmowách y listách, do ktorych też nie co y te moie służyć mogą hystoryie. TylkStrom 2 (dedyk.).
  • – Ptolome[us] Philadelph[us] załozył wielką bibliotekę w Alexandryi, y biblią Z Hebrayskiego na Ięzyk Grecki przetłumaczyć kazał. IntrHist 30-31.
  • – [Biskup Wawrzyniec] umieraiąc, Bibliotekę swoię dość w Xięgi liczną, konwentowi Płockiemu [...] odkazał. NiesKor II 77.
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • aleksandryjska biblijoteka:
    • – Upadły, Alexandryiska, Ateńska, y Carogrodzkie sławne Biblioteki. ChmielAteny II 114.
2. »zbiór dokumentów prawnych, archiwum«
  • – Krol Dáryusz rozkazał áby szukano [wyroku Cyrusowego] w Bibliotece miedzy skárbámi tamże złożonymi w Bábilonie. BG Ezd 6, 1.
  • ESTUDE [...] To Słowo Francuskie zle się mowi o Izdebce Pisarza álbo Patrona gdzie ma księgi y pápiery prawne, y ná sprawy się gotuie, ále się może názwać kancelarya Biblioteka. DanKolaDyk I, 555.
3. »budynek, sala, w której mieszczą się księgozbiory«
  • – Pomnię zesmy zsobą mowili zstrony Bibliotheki Sierakowie, ktorey Mieisce miałoby się obrac w Klasztorze [...]. OpalKListy 27.
  • – Wyprawił Paulum Katerlam [...] aby praetextu alio otrzymawszy pozwolenie wnisc do bibliotheki, co potrzebował wypisał (bo ich Xięgi wszystkie na łancuszki przikowane są do ławki [...]. VorLetSkarb 89.
  • – Witnuriusz [...] chce, áby pryncypalnieysze Pokoie I Biblioteka pátrzyły ná wschod. Nie tylko dla rannego widoku. Ale że w księgach nietak prędko mol się lęze. BystrzInfArch B1-B1v.
  • – Ma PARYZ BIBLIOTEK kilka; Pierwszą Krolewską inkluduiącą Xiąg ná 50. tysięcy drukowánych, á manuskryptow ná 15. tysięcy. ChmielAteny II 48.
Znaczenia niepewne
1, 2, 3:
  • – Są [w pałacu] pokoie, gabinety, biblioteka, apteczka. BystrzInfArch D2.
Użycia metajęzykowe
  • - [Substantiva nomina] Biblia (a) Biblioteká Biret. WojnaInst 158