Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

*BET

rzecz.
m
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
SXVI (supl.), L (XVII-XVIII), SWil, SW, SJP

Nienotowany w słownikach:
SStp, Kn, T

Formy gramatyczne
liczba pojedyncza
D.   betu
N.   betem
liczba mnoga
M. uż. nosob.   bety
D.   betów
B. uż. nosob.   bety
N.   betami
Ms.   betach
Etymologia
niem. Bett
Znaczenia
»część pościeli, jak pierzyna, piernat, poduszka, wypchane pierzem; pościel w ogóle, także łoże«
  • – Arcyksiążę coraz wracał się do Renu, patrzeć na one nigdy niewidane obyczaje Elearskie, [...] sam sobie dziwnie słodząc ich lekkość, iż wozów nie mieli, skromność iż bez pościeli, żartkość, czerstwość, strój, oręże [...] pilnie uważał, [...], a swych inszych wojsk bety i insze zawady, także i ociężałość, ze wszech miar naganiając. DembWyw 93.
  • – Łby rozespane, dzwignąwszy od betu Maią naszem Zołnierzom dotrzymac Impetu Przed ktorymi choc we dnie, choc wPolu, choc wkupie Pierzchaią [Turcy]. PotWoj 107.
  • – Ze wsciekłem impetem, Porwie ią [Fascelinę] zboyca y łacno iey zdole, Chce iey zawinąc miękkiem głowę betem. PotSyl 87.
  • – Księżna też wstała z betów i oba książęta. KorczWiz 49.
  • – Ták u niey [rynny] wisiał [wnuk Jana Doręgowskiego] [...] tłumem się ludzie zeszli; y gdy myślą o iego salwowaniu, miękkich betow, y gwałt pościeli nanieśli. NiesKor II II, 73.
  • – Po tey Kąpieli położ się zaraz w bety, bo oziembienie nog większy descens sprowadza do głowy. BeimJelMed 195.
Przenośnie
  • Wszytkosen, wszystko mara, cokolwiek tuokiem Widzisz [...] Człowiecze: weSnie cię mysl, y twe serce bawi A ty głupi rozumiesz ze na istey iawi. Przetrzy iedno duchowne, przetrzy zeSnu oczy, Ktorec zbytnie Staranie, o tenzywot mroczy, A nie da podniesc głowy z grzechowego Betu.PotPer 26