Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

BATERIA

rzecz.
ż
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Warianty fonetyczne: BATERIA, BATTERIA, *BARTERIA
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
L (XVIII), SWil, SW, SJP

Nienotowany w słownikach:
SStp, SXVI, Kn, T


Najwcześniejsze poświadczenie: 1624-1639
Formy gramatyczne
liczba pojedyncza
M.   bateria ||   batteria
D.   baterii ||   batterii
  bateriej ||   batteriej
C.   baterii
B.   baterię
N.   baterią
Ms.   baterii
liczba mnoga
M.   baterie ||   batterie
D.   bateryj ||   batteryj ||   barteryj
B.   baterie
N.   batteriami
Ms.   bateriach ||   batteriach
Etymologia
fr. batterie
Znaczenia
1. »stanowisko dla dział, szaniec, nasyp, wał«
  • – Terminy nazwisk do Fortificatij nalezących [...] Batteria albo wał pod działo albo wygurowanie. NarArch 16.
  • – Dane są teraz Ordynanse na wygotowanie Barteryi y Redutt. GazPol 1736/94, 7.
  • Batterya iest struktura z ziemi wysypana, z ktorey działa rychtuią ku przeciwney stronie. BystrzInfPolem 4.
2. »bojowa jednostka artyleryjska, zespół dział«
  • – Z przeszłego rozdziału mamy wiadomość o dalekości, którą ma obrona, i miesceśmy poznali, teraz ma się uczynić elekcyja o miescu słabszym niż forteca dla wszczepienia bateryjej. AquaPrax 230.
  • – Koło miasta [Pucka] także wały dobre, w których 4 są bateryje, a piąty bastian. InwPuck 70.
  • – Nasi ciurowie y luzni widząc taką sprawę skoczyli co prędzey z głowniami, y te ich [Kozaków] baterye zapalili z podziwieniem wszystkich. HistBun 10v.
  • – Jeżeli Batterya iest oppugnuiących? ma się podsunąć pod fortecę ták, áby działá y mozdzierze tym lepszy skutek miały. BystrzInfPolem 4.