Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

*PAROBEK

rzecz.
m
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach
Słowniki notują
Formy gramatyczne
lp M. parobek  
D. parobka  
C. parobku   || parobkowi  
B. parobka  
N. parobkiem  
Ms. parobku  
W. parobku  
lm M. parobki   || parobcy  
D. parobków  
C. parobkom  
B. parobków  
N. parobki   || parobkami  
Znaczenia
»robotnik najmowany do zazwyczaj ciężkich prac w gospodarstwie wiejskim, we dworze a. kopalni; niskiego pochodzenia sługa, stróż«
  • Párobku/ przynieś mi náręcze drew. VolcDial 39-39v.
  • Párobék/ v. Stróż domowy. Czéládnik latius patet. Kn 670.
  • – Pilne dzieweczki wszędzie, jako roje Żyzne, na polu z barobkami boje Z ochoty czynią wprzód się uganiając. BorzNaw 72.
  • – Nagrodę [...] Ceres [...] dać miała Tym, których robić ochotnie widziała. Dziewkom rekoma swemi na ich włosy Wieńce gotując - kładzie plenne kłosy, A zaś parobkom dziewki naznaczała, Które w małżeństwo dać im obiecała. BorzNaw 72.
  • Expensa doroczna starostwa [...] Dworznikowi [...] fl. 40 Dwiema parobkom, chłopcom i dziewkom [...] fl. 120. OpisKról 421.
  • – Panu podstarościemu podług ordynaryi jego, ręką księżny J. Mci podpisanej fl. 300 [...] leśnym 4 á fl. 40 facit fl.160 cztermią parobkom á fl. 20 fl. 80 średniakom na suknie i obuwie fl. 40. OpisKról 45.
  • Expensa doroczna dzierzawy Hamersztyńskiej [...] parobku fl. 20 chłopcu na suknie i obuwie fl. 12. OpisKról 469.
  • – O PAROBKU. Igrał z dziewczyną parobek na sienie, Ona się jednak broniła uczenie I groziła mu nie skarżyć przed panią, Ale mu przebić łeb siana wiązanią. MorszAUtwKuk 311.
  • – Lecz y to stanie za cud, kiedy w lot y w-zobki Pod Płaszczami Zołnierze co bez nich Parobki. PotWoj 57.
  • – Iuz tez potrzebnieyszą ku Starosci rad bym odmięnił sarzą. To iest uczyc się aekonomiki przy dobrey iakiey Gospodyniey przy stawszy za parobka. PasPam 222v.
  • – Słomámi, plevvámi, áby miárą száfovvano, áby do novvego dla bydłá stavváło karmi: dodávváć według sámey potrzeby, sieczkę przytym kazáć rzezáć koleyną, álbo Dvvorskiemu párobkowi. HaurEk 95.
  • – A który by z parobków miejsca omieszkał, tedy innego na to miejsce dać, a ten jako niepilny i nieposłuszny niech się poniewiera. InsGór 20.
  • Parobków robiąc[ych] dojźrzeć mają p. stygar i starejsi, aby wedle miary słuszną doręba była, żeby j. k. mci i mistrzowi szkody przez złą dorębę nie było. InsGór 21.
  • Parobcy mają w mocy swojej kliny mistrzowskie, jeśli ich pożyczają bez woli mistrzowskiej, co jest ku szkodzie tego, zakazać, bo każdy mistrz ma mieć kliny swoje. InsGór 21.
  • – Nieposłuszny parobek albo stolnik, albo mistrz ma być hamowan na pieniądzach do skrzynki brackiej przez ten urząd. InsGór 23.
  • – Nadobną dziewkę we wsi jedna miała wdowa, A postrzegszy, że igrać z parobki gotowa, Do karczmy jej i nigdzież nie puściła z domu. PotFraszBrück II 351.
  • – Ieden z Starostwa Mereckiego Drugi zas wolny Człowiek odpowiedział iz nie kontradykuie temu ale on Parobkiem tam będąc ozenił się na dom gotowy przyszedł nie maiąc nic Swego. SapADiar 81.
  • Parobek, g. parobka.1) Haus-Knecht. 2)Fuhrmanns-Knecht.1) valet de maison. 2) valet de chartier. T III 1328.
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • Być (służyć) za parobka:
    • – Brat ie[go] iest drugi za parobka kędys Słuzeł. TrepNekLib 52.
    • – Staśkowa komornica poddana ma synów 2: jeden za parobka służy. InwKal I 738.
  • parobek poddany:
    • Parobkow poddanych we dworze 2, dziewka jedna, chłopiec jeden. InwKal I 446.
    • – Czeladź dworska: Mateusz, parobek poddany, Kaźmierz Spychajczyk, do poganiania chłopiec, poddany, Błażej fornal, także poddany. InwKal I 507.
  • stadowy parobek:
    • – Koniuch/ Stádny/ Stádowy párobék [...] Caballarius. Kn 299.
    • – Koniuch/ Stádowy párobek. Peroriga, Stabularius, equitiarius. SzyrDict 118.
  • najemny parobek:
    • – Godzieneś drogi JEZU/ ábym ci [...] iáko dobry Syn dobrowolnie nie zá iurgielt/ iáko náiemny párobek" służył. BujnDroga 332-333.
  • parobek dworski:
    • – Wołów zaś jmpani Słucki do roboty 9, wóz, radło i pług; do parobka to wszystko dworskiego należy. InwKal I .