Pobieranie

Informacja o "ciasteczkach" i przetwarzaniu danych osobowych

Ta strona przetwarza Twoje dane osobowe takie jak adres IP i używa ciasteczek do przechowywania danych na Twoim urządzeniu.

Z jednej strony ciasteczka używane są w celu zapewnienia poprawnego funkcjonowania serwisu (np. zapamiętywania filtrów wyszukiwania zaawansowanego czy ustawień wybranych w tym okienku). Jeśli nie wyrażasz na nie zgody, opuść tę stronę, gdyż bez nich nie jest ona w stanie poprawnie działać.

Drugim celem jest gromadzenia statystyk odwiedzin oraz analiza zachowania użytkowników w serwisie. Masz wybór, czy zezwolić na wykorzystywanie Twoich danych osobowych w tym celu, czy nie. W celu dokonania wyboru kliknij w odpowiedni przycisk poniżej.

Szczegółowe informacje znajdziesz w Polityce Prywatności.

Wyrażam zgodę na "ciasteczka":
Tylko niezbędne do działania serwisu
Wszystkie (także służące gromadzeniu statystyk odwiedzin)

PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

EGZARCHAT, EGZARCHATUS

rzecz.
m
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Wersja do druku Jak cytować artykuł hasłowy
Warianty fonetyczne: EGZARCHAT ǁ EKSARCHAT, EGZARCHATUS ǁ EKSARCHATUS
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
SWil, SW, SJP (wszystkie słowniki: egzarchat)

Nienotowany w słownikach:
SStp, SXVI, Kn, T, L

Formy gramatyczne
liczba pojedyncza
M.   egzarchat
  egzarchatus
D.   egzarchatu
B. uż. nżyw.   egzarchat
liczba mnoga
D.   egzarchatów
Etymologia
śr. łac. exarchatus
Znaczenia
1. »jednostka administracyjna Cesarstwa Bizantyjskiego«
  • Kiedy Pipinus/ wygnawszy Astolfá/ dał wwiązánie Kośćiołowi/ Exárchat zámykał Ráuennę/ Sársinę/ Clássę/ Forli/ Forlimpopoli/ ktore miástá czyniły iednę Rzeczpospolitą/ ktorą zwano Pentápoli: á oprocz tych należáły też do Exárchatu/ Bononia/ Reghium/ Modená/ Pármá/ Plácentia/ z inszemi miásty ktore leżą miedzy Apenninem gorą/ y rzeką Padusem/ ábo Po. BotŁęczRel I 69.
  • Tá Prouincia/ o ktoreyiesmy mowili/ zwána byłá pierwey Fláminia: lecz Kárzeł wielki chcąc zepsowáć imię Exárchatu/ y chcąc ludzkie sercá obroćić ku Rzymowi/ názwał ią Románią. BotŁęczRel I 70.
  • Gdyż to Pánowánie áż w roku 800. napierwszy pocżátek z szcżodrobliwośći Pipiná y Carolá Wielkiego wźięło/ ktorzy wyrwawszy Exarchát wespoł y z Rzymem miástem z rąk Longobárdow/ Papieżowi ie Stephanu wtoremu darowáli/ iáko Plátiná/ Voláterran/ y inszy wszyscy świádcżą [...]. SmotLam 59v.
  • Plátiná przydáie/ iż roku 756. Exarchat z mocy Astulphá Longobárdá wyrwány był/ y Papieżowi Stephanowi oddány. SmotLam 59v.
  • Ten zaś Exarchatus trwał przez lat 185. Pierwszy Exarcha ktorego Iustyn II wysłał, nazywał się Longinus, a ostatni Eutydhius. Tenże Exarchatus od krolow Longobardyiskich R 752 Zniesiony, a ciz krolowie Znowu od Frankow we 20 lat circiter potym zagubieni byli. IntrHist 183.
  • Turcy potym w XVI. Wieku Sarácenom ten Kray wydárli, y pod ich iárzmem do tąd ięczy. Miástá iuż nie są w tey porze, Grecy nie máią tyle Biskupstw co przed tym, bo ich nie máią nád 12. pod tytułem Metropolii y Exárchátow [...]. ŁubŚwiat 577.
  • Rozszerzona potym iego Iurysdykcya w wieku szostym, Illyryk Wschodni, część Zachodniego, z obu stron Dunaiu; w wieku dziewiątym wielka Grecya, alias Niższa Italia, y Sicilia, item Prowincye Ruskie y Tatarskie, Wołochy Multany iego iurysdykcyi cesserunt. Zgoła miał Exarchatow, alias Vice Patryarchatow kilka, toiest Tracki, Macedoński, Dacki. ChmielAteny IV 30.
  • KROLOWIE Francuscy ci godni wspomnienia, oprocz wyliczonych w drugiey Części Aten. Pepin albo Pepinus, Longobardow pokonał w Włoszech y innych, Exarchat Raweński im odebrał, Stolicy Apostolskiey z Pármą. Placencyą, Romándiolą, Ankoną oddał lege perpetua za Stefana III. Papieża. ChmielAteny IV 181.
2. »namiestnik cesarski w prowincji Cesarstwa Bizantyjskiego«
  • Miał ten Exárchatus wielką władzą: lecz gdy potym Longobárdowie podbili to Páństwo/ y ten też vrząd záginął. BotŁęczRel I 69.
Odsyłacze