ESJP XVII i XVIII wieku

1. »mający przeciwległe powierzchnie dość znacznie od siebie oddalone«

Weź blachę miedzianą przygrubszą i formuj okrągłość kule A, a rozdzil jej dyjametr na 6 części i jednę tej części na dwoje. AquaPrax 102.
Máiąc wzgląd ná to/ iż gdźie szeroki plác biáłego zostáie miedzy liniámi czárnemi/ tám trochę głebiey wybráć trzebá/ dlá nábiiánia fárbą/ o czym niżey/ wybráwszy wszystko/ mász formę gotową; Ná ktorey szpálerow wybiiesz iednákowych ile tylko zechcesz/ á to ná płotnie Ktore lepsze gdy będźie przygrubsze/ konopne. bo nićią grubą bardziey ná szpaler poszło. SekrWyj 83.
Przygrubszy. 1) etwas dick. […] 1) un peu épais. […] T III 1745.
Materya Zwierciadeł każda bydź może, byle odbiiała promienie, tak w Dreżnie pewny Rzemieślnik Gaercher z drzewa; Neuman zaś z przygrubszey karty słomą wyłożoney Zwierciadła zrobili, obydwa takiey skuteczności, iż kruszce topiły. IwanZeb 98.
Bryłę póty kuią, póki całey nie rozklepią, i póki z niey placka przygrubszego nie zrobią. CourtBuchuOsińNauka 300.
We wszystkich ciałach przygrubszych znayduią się cząstki niezgodne z sobą, lecz ieżeli ich liczba względém części zgodnych iest bardzo mała, w takim razie ani dzwięk od nich wydany do uszu naszych dochodzi, ani ich ruchém drganiá części zgodnych znacznie osłabioné bydź mogą. HubeKocFizyka 153.

2. »mający dość duży przekrój poprzeczny«

Proste Wędźidłá tę własność máią/ że oćiężáłą gębę y kárk dźwigáią/ y ięzyk w swą miárę wpráwuią. Z podkowką záłámuią/ poięćie smácznieysze y dźierżenie wárownieysze czynią/ á ięzykowi wolność (zwłaszczá przygrubszemu) więtszą dáią. DorHip II Aij.
Z kąd się tak Rzeczpospolita Rzymska rozszerzyła? Z kąd tyle szczęsliwych wypraw, i sławnych zwycięstw miała? Z kąd iey się brały bogactwa, urodzaie, sława, poddanych posłuszenstwo, obywatelów zgoda, i wszelkie powodzenie? Jeżeli nie z tąd, że w tym zabitym wole wątroba była mała, a sledziona zbyt wielka, a w baranie żyły były przygrubsze, i zawikłane, a na trzewlach takie plamy, takie dziury, i takie grucoły? WłodekNauki 132.

3. »występujący w postaci dość dużych ziaren«

Ten ślepy oznaymił nam, że nayostrzeyszą y naynierownieyszą powierzchność maią ciała koloru szarego, a zmysłowi dotykania tak się daią czuć, iak szpilek ostrze, albo przygrubsze piaski [...]. LisikFizyka 397.
To wydobywanie iest różne: Bo ruda znayduie się albo blisko wierzchu ziemi, albo w różnych głębokościach; bo bywa drobna nakształt pełku, albo w ziarkach tak grubych iak groch, bob, albo iak piasek przygrubszy; znayduie się także ruda w bryłach różnie twardych, albo w głazach; niektórey rudy żyły daleka rozchodzą się. CourtBuchuOsińNauka 39.
Podobnymże sposobém niebieská fárba zmiészaná z żółtą, zewszystkiém zielénieie, byleby tylko tak dobrze pomiészané zostały, iżby się nie znáydowała żádná cząstka przygrubszá niebieská, albo żółtá, którąby samém okiém rozeznawać możná było. HubeKocWstęp 274.
[...] czyste więc kości palą się między węglami do białości, aby żadnéy więcéy plamy czarnéy niepokazywały, i całe kruche znaydowały się; w tedy tłuką się one na proch przygrubszy, i spłukuią się wodą, aby od nich odeszła nieczystość, ieżeli się iaka z węgli przy nich została, proszek czysty, wysuszony, i náydrobniéy potłuczony przesiewá się przez sito gęste: popiół ten znowu przez kilka godzin palony, i na kamiéniu porfirowym miałko utarty, nazywá się (Claer). SpielKrumNauka 43.

4. »o sitach: mający dość duże oczka«

Z tego piérwszego przepędzenia uksztáłtówane ziarnka, niebędą ieszcze regularne i równe, tém bardziéy, że używa się do tego rzeszóta przygrubszego; niémogąc używać drobniéyszego, bo zaprawa wilgotna, zaklaystrówałaby, a naostatek wcaleby zatkała dziurki, gdyby były mniéyszéy śrzednicy. JakubJNauka 73.

5. »o odzieży: prosty, pozbawiony ozdób«

[...] W raz nałeb z owych wielkich mysli często spadał Y sam sobie swe głupie zawody przekładał, Ze wyrzekłszy się dumy dawał sobie prawo Na okrągłym stoliku iedną żyć potrawą, Y suknie mieć przygrubsze atoli wygodne Aby się mógł opatrzyć na powietrze chłodne [...]. HorMatSat 31.

6. »o potrawach: prosty, niewyszukany«

Iażby głod/ prágnienie/ y niedostátek iakiżkolwiek miał być przykry y ćięszki gdyby waszmośći Krol iaki zaprośił do siebie na Bankiet swoy krolewski? y chćiałby waszmośći vráczyć iáko nalepiey/ wszelákimi dostátkámi? Izaliżby wászmośći ćięszko było wyćierpieć nie doiędzeniá/ niedopićiá/ przez szczupłe śniadánie w domu? Inaczey nie byłby wászmość mądrym/ á Krolowi onemu wielcebys się nie podobáł gdybyś sobie[...] w domu dogodźił przygrubszemi potráwami/ porownawszy ie z dostátki krolewskiemi: á ták simá rozmieć o wszystkich niedostatkach ktore tu znoszą vbodzy w duchu. BanHist 72.
Ale nie wiesz, iák w támtych kráiách ostro żyią, w ubogim odzieniu chodzą, skromnie y szczupło przygrubsze potráwy iedzą, niewygody cierpią, ustáwicznie prácuią, nie zá swoią, ále zá cudzą wolą idą, sámi sobie y innym służą, własne pomieszkánia zámiátáią, z bieságámi po ulicách żebrzą. TolMęcDrama 42.

7. »o zachowaniu: prostacki, nieokrzesany«

Przygrubszy/ Subabsurdus, […] Subagrestis: subinsulsus: subrusticus: submorosus. […] Semibarbarus. […] Semipaganus. […]. Kn 872-873.
Z młodu ták zacne panie do zacnych spraw prowadźić potrzebá/ grubieć bowiem zwykły vrodzone zacnie Paniętá/ przygrubszym wychowániem. HinPlęsy 111.
Przygrubszy. […] 2) etwas grob; ein wenig roh und ungesittet. […] 2) un peu incivil, un peu grossier T III 1745.
WIele iest słow y sposobow mowienia, ktore częstokroć wychodzą z obrębow obyczayności; iako to słowa niepoczesne, przygrubsze żarty, przymowki, uszczypliwe, y zbyt poufałe słowa, ktorych z ciężkością uczciwy nawet człowiek ustrzedz się może, zwłaszcza obcuiąc z godnemi ludzmi. CasaZdziebGalateusz 130.

Ustabilizowane połączenia wyrazowe

Ale na coż politycznieyszey Europy w tey mierze zwyczaie opisywać, kiedy y grube nawet Narody, takową honoru dystynkcyą ozdabiaią się, chcąc pokazać, że y między okropną opuszczoney Arabij dźiczyzną, ozdobne czasem wyrastaią kwiaty, y między przygrubszemi obyczaiami wynika, dobrego rozsądki iskierka, defekt nie polorowanego dowćipu naturalną rostropnośćią nadgradzaiąca. SapJChodAAnnot 49.
Więc się Turczyn o zdrowie pyta, o powodzie Drogi, y o Tureckich kunákow wygodzie. Zali się ná iesienne powietrze odmiány, Drog niewczás, z większey części kray że zruinowány, Zwłaszcza koło Dunáiu, w Bulgárzech, w Dobrudzi, Przy grubsze obyczáie támtych gániąc ludzi. GośPos 79.
I gdyby nawet zwyczay ten w samych tylko ustawach cywilnych brał początek, możnaby go poczytać za pewny sposób poprawy przygrubszych Pospólstwa obyczaiów, którą obcowanie z nim wyższych Stanów zapewnia, inaczey Stan Polaków, obróciłby się w dzicz i grubiany. BlackOstrowPrawo 87.

8. »o człowieku: dość tęgi«

Informacja o "ciasteczkach" i przetwarzaniu danych osobowych