Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

*MÓC

czas. ndk
ZALĄŻEK ARTYKUŁU HASŁOWEGO
Notowanie w słownikach
Słowniki nie notują
Najwcześniejsze poświadczenie: 1609
Formy gramatyczne
lp 2. os. możesz  
3. os. może  
lm 1. os. możem  
3. os. mogą  
możonoby  
możono  
Znaczenia
hasło w opracowaniu - nie podano jeszcze definicji
  • – Pontiu názywáią dla wielkości mostow: bo gdyż w teyto kráinie pełno iest błot/ stáwow/ y iezierzysk/ nie możonoby tám ináczey przechodzić. BotŁęczRel I 44.
  • – To też o nim [pustelniku] wiele z Oycow śś. twierdziło/ iż przez trzydzieści lát y więcey/ iáko wyszedł z domu rodzicow swoich/ nigdy go námowić nie możono/ chociay słyszał że rodzicy iego pomárli/ áby był szedł vpomináć sie czego/ ábo powinne swoie náwiedził. ZwierPrzykład 9.
Związki nieprzyporządkowane do znaczeń
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • nie móc się wydziwić:
  • »nie móc wyjść z podziwu, dosyć nadziwiwć się«
    • Wydziwić się niemogą Rzymianie Swoiemu Maryuszowi. PasPam 274.
Związki frazeologiczne

  • słowa jednego przemówić nie móc:
Przysłowia, sentencje, skrzydlate słowa

  • Bogáctwá wiéle mogą. KnAd 31.
  • Smierci vchodzi káżdy iák możé. Żywotá co żywo broni. KnAd 1071.
  • Zadna biesiádá nie może być bez błazná. RysProv XVIII, 1.
  • Długo trwáć nie możé/ co mus/ gwałt przemożé. KnAd 160.
  • – Zkądżeście się też to Panowie Polacy owey przypowiesci náuczyli: Czego bies nie może, przez białągłowę spráwi? nie wiem zkąd! MłodzKaz IV, 96.
  • Koń w dzielności/ Páchołek przy trunku/ Chárt v zaiącá. Iakim się raz pokażą, tákim ie długo rozumieć może. ŻabPol A3v.
  • Vstáwiczność wiéle możé/ i sam gwałt często przémożé. KnAd 1217.
  • Gwałtem wziąć może/ ále dáć nie może. RysProv III, 10.
  • Trudno tego wodzić/ kto nie może chodzić. RysProv XV, 7.
  • Podź robić. O nié mogęć chodzić. Podźże iéść. Toć muszę leść. KnAd 164.
  • Wszytko się nágrodzić może/ tylko strách nic. RysProv 85.
  • Nie bądź błaznem/ kiedy nie możesz być wielkim Pánem. RysProv X, 1.
  • Iáko kto możé broni się. KnAd 302.
  • (wariant I):
    Gdy sam szátan spráwić niemoże/ tám oszustá/ álbo bábę posle. SyrZiel 1079.
  • (wariant II):
    Gdzie diabeł nie może/ tám Bábę pośle. RysProv B3v.
  • (wariant I):
    Zaden niemoże dwiemá Pánom służyć/ Abo iednemu zechce się przysłużyć: Abo drugiego schowa nienawiści/ z obudwu rázem trudno wziąć korzyści. TwarKPoch G3v.
  • (wariant II):
    Zaden sługá nie może dwiemá pánom służyć/ gdyż álbo jednego będzie miał w nienawiści/ á drugiego będzie miłował; álbo się jednego trzymáć będzie/ á drugim pogárdzi. Nie możecie Bogu służyć i mámmonie. BG Łk 16, 13.
  • (wariant III):
    – Powiedzieli [mieszczanie] że Niemoze nikt dwiema Panom Służyc mąmy tez teraz swoich Panow ktorym się wysługuiemy. A Stał tam Litwy Pułk. PasPam 166v.