Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

BEZWSTYDNY

przym.
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
T, L (XVIII), SWil, SW, SJP

Nienotowany w słownikach:
SStp, SXVI, Kn


Najwcześniejsze poświadczenie: 1616
Formy gramatyczne
stopień równy
lp M. m   bezwstydny
ż   bezwstydna
D. m   bezwstydnego
ż   bezwstydnej
B. m nżyw   bezwstydny
n   bezwstydne
N. n   bezwstydnym
Ms. ż   bezwstydnej
W. m   bezwstydny
lm D.   bezwstydnych
B. nmos   bezwstydne
stopień najwyższy
lm Ms.   najbezwstydniejszych
Znaczenia
1. »rozpustny; nieprzyzwoity«
  • – Westalskie Cory [...] Scielą łoża bezwstydne dzisiay trzebieniowi Z ktoremi dosyc czyni swemu umysłowi. DrobOpow 46.
  • – Ieszcze w nieostydło po Corce twoiey Łoznice, w szesc niedziel bezwstydny Wdowiec nową Połowice wprowadził. SzołHist 8.
  • – Lepieyby według Ewangelii tákim malarzom y Inwentorom, rękę odciąć, oko wyłupić á niżeli żeby bezwstydnym malowaniem tylu niewinnych gorszyli. BystrzInfElem Arch C3v.
  • – Byłże [we Włoszech] który zwodnik z większą sposobnością do bałamucenia młodych ludzi? sam sprosnych pełen namiętności ku niektórym, innym służył w ich rozpustach naybezwstydnieyszych. CycNagMowy 37.
Przysłowia, sentencje, skrzydlate słowa

  • – Chłopá łákomego/ Woru dziuráwego/ Gościa bez=wstydnego. Nigdy nie nászycisz. ŻabPol C1.
2. »niemający wstydu, skromności, bezczelny«
  • – Zebránie to bezecnych w iednę massę, y bezwstydnych fałszow iáwnie pokázuie, że to są zfábrykowáne [...] Sądu tego niesprawiedliwego Actá. LubJMan 128.
  • – Weźmie gorę tá bezwstydna, niecnotliwa ná wszytkie illicita śmiáłość. LubJMan 27.
  • – DO CZYTELNIKA świerzbiący język mającego. Szacunkarzu bezwstydny zabaw dobrych ludzi, Co cię do obmawiania niesłusznego budzi? KenEwinBad 207.
  • – Połchowski - regent trybunalski [...], bezdusznik i bezwstydny człowiek. MatDiar 762.
  • Bezwstydny. unverschämt. éfronté, impudent. T III 39.
3. »haniebny«
  • – Głupia Krzyzaka Zawziętosc do ucieczki bezwstydney zwabiła Gdy samego pierwszego z potyczki zpędziła. DrobOpow 102.
  • – Włodzimierz [...] trupem cięszkim połozył srogiego Pohanca Az musiał tył bezwstydny Podac Polakowi Do lassow Sieciechowskich. DrobOpow 68.
Związki nieprzyporządkowane do znaczeń
Przysłowia, sentencje, skrzydlate słowa

  • Chłopá łákomego/ Woru dziuráwego/ Gościa bez-wstydnego. Nigdy nie nászycisz. ŻabPol C1.