Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

*ŻOŁD

rzecz.
m
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach
Słowniki nie notują
Najwcześniejsze poświadczenie: 1618
Formy gramatyczne
lp D. żołdu  
B. żołd  
N. żołdem  
Etymologia
niem. Sold, z z łac. solidus (nummus)
Znaczenia
»płaca za służbę w wojsku«
  • – O podwyższenie żołdu, niechcę z J. K. Mością certować [...] ale cożem ja winien, że taką ansę humorom żołnierskim dano. RadziwKSprawy 216.
  • Zołdu tyśiąc czterdżieśći: tyleż y ná Spássy/ Korona im wiecznymi ofiáruie czásy. TwarSLeg 32.
  • – Poczuwam się ze upomniec mogę smiele zasłuzonego Zołdu Tudziesz tez y to tey sztuki Hibernowego chleba posiągnąć smiele mogę. PasPam 121v.
  • – W MM Pan iako człowiek Rycerski wielkim nauczyłes się zyć Zołdem. PasPam 223.
  • – Gdy by Zołnierze z tego kontenci byli Zołdu kozdy y ia sąm do zgrzybiałey Starosci pewnie bym go nie odstępował. PasPam 223v.
  • – To non salvat conscientiam, bráć żołd, á za niego bogacić się, żadney żołnierskiey funkcyi nie robiąc, y odprawuiąc. JabłSkrup 92.
Przenośnie
  • Poniewaz tamtę rzucam dla teraznieyszey sarzą. W MMPaniey zyczliwie ofiaruiąc usługi, to znac ze poządanego spodziewam się Zołdu.PasPam 223v
Związki nieprzyporządkowane do znaczeń
Przysłowia, sentencje, skrzydlate słowa

  • – Potykay się w imię Boże/ ná toś brał żołd nieboże. RysProv XII, 8.