Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

BALON

rzecz.
m
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Warianty fonetyczne: BALON, BALLON
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
L ((bez cyt.)), SWil, SW, SJP

Nienotowany w słownikach:
SStp, SXVI, Kn, T


Najwcześniejsze poświadczenie: 1618
Formy gramatyczne
lp M. balon   || ballon  
B. ballon  
N. balonem  
lm D. balonów  
N. balony  
Etymologia
niem. ballon, z wł.
fr. ballon
Znaczenia
»kulisty worek ze skóry lub pęcherza, wypełniony powietrzem, służący do gier i zabaw«
  • – Nieprzystoi szláchcie kostek/ kart gráć: tańcow Włoskich/ piłek/ balonow się chwytać: gdyż kárt y kostki kostyrom/ kártownikom/ y ludziom nikczemnym y prożnym przystoią: galardy skákać/ piłki, bálony gráć/ ácz piękna rzecz iest młodemu/ wszakże na to mieysce potrzebnieysza y przystoynieysza/ kopią do pierścieniá gonić/ ná koniu ieździć/ y co się wyższey námieniło. PetrSEt 300.
  • – Inszy o nię [Marfizę] kopie oraz ułomili, Ale tak jej ruszyli i tak jej wadzili, Jako wadzi murowi, kiedy go piłami Albo balonem biją, nabitem wiatrami. ArKochOrlCz III 106.
  • – Porwawszy czworákie Consilium, swemi ze skory obdárłem rękomá, z ktorey nádąć rozkazawszy Bállon, vderzyłem węń ták potężnie iż wylecieć musiáł kilko stay zá świát. AndPiekBoh 117.
  • – Jest tak wielą mój żywot fatyg sturbowany, jako balon do góry wielą rąk miotany. HugLacPrag 114.
Przenośnie
  • Woiewodzic sendomirsky iusz nazbyt bucznieie. Sługi moie dawne posiada, [...] a bębenka mu podbija ow gonfio [wł. ‘nadęty’] ballon sochaczewsky.OssŻyw 24-24v