Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

ZNAK

rzecz.
m
ZALĄŻEK ARTYKUŁU HASŁOWEGO
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
SStp, L, SWil, SJP

Nienotowany w słownikach:
SXVI (?), Kn (?), T (?), SW (?)

Formy gramatyczne
liczba pojedyncza
M.   znak
D.   znaku
B. uż. nżyw.   znak
N.   znakiem
liczba mnoga
B. uż. nosob.   znaki
N.   znakami
Znaczenia
1. »objaw«
  • – Woiewoda wynidzie z namiotu, brodę kręci a iuz to był Znak Alteracyi albo Gniewu. PasPam 91.
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • znak obrotów niebieskich:
  • »gwiazdoazbiór«
    • – Panna Znakiem Niebieskich Obrotów I ze Lwem Gospodarskich zazywa kłopotów. PasPam 272v.
2. »sygnał«
  • – Nie ostroznie zginął stanąwszy na Celu gdzie iuz Zmiasta miano znak do Rychtowania. PasPam 275v.
  • – Bo było to co ieden Brat przy krolu drugi przy Lubomirskiem Ociec tam Syn tu. to ni[e]wiedziec iako się było bić. Prawda ze oni mieli znaki lewe ręce chustką wiązane ales my tego nie rychło postrzegli. PasPam .
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • arabski znak:
  • alcydowe znaki:
    • – Lecz jeśli z Zybeltery wyszli w inne czasy Od Alcydowych znaków, jako piszą waszy, I odnieśli zdobyczy i łupy z Angliej, Co będą czynić, jeśli dostaną Francyjej?. ArKochOrlCz III 366.
  • znak byka:
3. »zapowiedź czegoś, wróżba«
  • – W ten że dzięn począł sobie robić gniazdo Trznadel u samych drzwi mego Namiotu [...] wszyscy mówili że to znak iakiegos znamięnitego Szczęscia. PasPam 88.
  • – Trup wszystek padł za nimi głową co zawsze Woięnnicy Sądzą za znak zwycięstwa. PasPam 93.
  • – To sobie będę miał za dobry znak iezeli mię nieukąsi [wydra]. PasPam 255.
4.  wojsk.  »oddział wojska, chorągiew«
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • poważny znak:
  • »oddział jazdy polskiej uzbrojony w pancerze«
    • – Io MSCi Pana Paska WMMPana, tak powaznego znaku Towarzysza za Przystawa przydatnego Nietylko że bym miał odmięniać ale y owszem wtym WMMPana akommoduię się woli. PasPam 172v.
Związki frazeologiczne

  • pod znakiem:
  • »w odziale wojska«
    • – Czeladzi Wszystkiey Luzney tak z Naszego iako z litewskiego Woyska kazano pod znakami stanoc do Szyku. PasPam 103.
    • – A miąłem tez nadzieie in testimoniis [w świadectwach] kompaniey tez naszey ktorzy podtym znakiem Pana Piekarskiego zostawali. PasPam 114v.
Związki nieprzyporządkowane do znaczeń
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • poważny znak:
Związki frazeologiczne

  • wyciąć do znaku:
  • »pozabijać wszystkich, nie pozostawić nikogo przy życiu«
    • ~ Dlategosmy Urynow, dla tego Soroku Ze nam wolnego przescia y bronili szlaku i mieszczan y Miasteczka wycięli do znaku [...]. PotWoj 55.