Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

MARSOWY, MARSÓW

przym.
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach
Słowniki nie notują
Najwcześniejsze poświadczenie: 1605
Formy gramatyczne
lp M. ż marsowa  
n marsowe  
D. ż marsowej  
n marsowego  
N. m marsowym  
Znaczenia
»od Mars: wojenny, bojowy«
  • – Już miástá, wsi młodź swoję, poddáne i sługi Nęćcie w godniejszą wojnę: z gospodárstwem pługi Zmieńcie ná wárstát Marsow. JurkLech B3v.
  • – Iako Bitnego Syn Gradywa zaraz z Młodu nieiako Parys Delikatnym złotęm ale Marsowym twardym skronie zdobił Szyszakiem. PasPam 206.
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • bellona marsowa:
    • – Oto Bellony marsowe wprawiły mię w żale nowe. Zbawiły mię ojca mego! StanTrans 37.
  • marsowa szkoła:
  • »zawód żołnierza, rzemiosło wojenne«
    • – Cny Lanckoronski [...] pioro konkurruie do Herbow Domu twego. Bez ktorych to zgoła Sama się Marsowa nie obeydzie szkoła. PasPam 270.
  • marsowe pole:
Związki frazeologiczne

  • marsowe dzieło; dzieło marsowe:
Przenośnie
  • Nie były Mierzione lubo nie owe z Tury bularza Iowiszowego ale z Saletry Marsowey odoratus [wonie].PasPam 147
Związki nieprzyporządkowane do znaczeń
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • potrzeba marsowa:
    • – A stąd ludzie rycerscy dla ták wielkiey cnoty Iego [żelaza]: nad wszytkie skárby y drogie kleynoty: Więcey ie sobie ważą w więtszey cenie máią/ Zwłasczá co go w potrzebách marsowych doznáią. RoźOff 164.
    • – Myśleć o kilkunastu milionach dla zapłaty wojska dawnych zasług i samej braci stawać w potrzebie marsowej, jeżeli to wystarczą województwa i czy podobna subsit indicio majestatis [...]. DiarSejm 347.
Związki frazeologiczne

  • marsowem bawić się cechem:
    • – Sam to przyznał Chodkiewicz Ktory iak się Marsowem począł bawic Cechem Nigdy tak wielkich, nigdy z tak ogromnem Echem sztuk ognistych, nie widział. PotWoj 73.