Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

ARYNGA

rzecz.
ż
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Warianty fonetyczne: ARYNGA, *ARENGA
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
L (XVIII), SWil, SW

Nienotowany w słownikach:
SStp, SXVI, Kn, T, SJP


Najwcześniejsze poświadczenie: 1603-1621
Formy gramatyczne
lp M. arynga  
D. arengi  
B. aryngę   || arengę  
N. aryngą  
Etymologia
śr. łac. arenga
Znaczenia
»część dokumentu określająca ogólne motywy moralne jego wystawienia; formuła, schemat, wzór pisma, mowy«
  • – Oddano mi pisanie Waszmości [...] na które [...] odpisując, przychodzi mi danej aręgi pisania listów moich do Waszmości zażyć. ChodKor 135.
  • Arynga listu [Moskali] - żeśmy odrzucili cale ich przyjaźń i nie chcieliśmy dobrego dzieła kończyć. ChrapDiar II 223.
  • – Imp podstoli koronny exposuit, iż czy z paszkwilem, czyli z jakową aryngą stanął tu in hoc sacrario libertatis jmp chorąży żmudzki. DiarSejm 210.
  • – Czytał pan marszałek arengę konstytucyi. Był tam punkt, aby wojsku przypowiedzieć służbę wojenną. DiarSejm 284.
  • – Conclusum zatym ułożyć Aryngę Conventionis. MerkHist 761.
  • – Najprzód przyjechał [prymas] do województwa poznańskiego i kaliskiego za aryngą następującą: “Witam waszeciów mościwych panów i braci na tym elektoralnym polu. Oraz pytam, jaka jest wola i zgoda prześwietnych województw wielkopolskich, kogo mam nominować za króla i pana?” KitPam 145.