Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

BESTYJKA

rzecz.
ż
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
SXVI, Kn, T, L (XVIII), SWil, SW, SJP

Nienotowany w słownikach:
SStp

Formy gramatyczne
lp M. bestyjka  
B. bestyjkę  
N. bestyjką  
lm M. bestyjki  
D. bestyjek  
Znaczenia
1. »wszelkie małe żywe stworzenie z wyjątkiem i w przeciwstawieniu do człowieka«
  • – Oneć to Mistrzu myszy nam się wyiawiły/ Co ono przez trzy látá zboże w ziemie kriły. Czuleć to té bestiyki/ że násze stodołki Miáły bydź wyprożnione/ także y okołki. KomRyb C1v.
  • – Gdyby kogo wrzucono ná mieysce kędy płech pełno/ áza tám nieumrze? Niewielkie te bestiyki są/ ále náturá ludzka bárzo słába iest/ zginąć iey y od namnieyszych tych bestyieczek. BirkNiedz 571.
  • – Ten twój piesek mierziony Będąc małą bestyjką rzuca się na człeka. KorczWiz 89.
  • – Ná ukąszenie Psczoły, lub Osy, Lub Szerszeniá. Weś tęż bestyikę [...] rozetrzyi w pálcách, y przyłoż. CompMed 543.
  • – Żadne robactwo i inne bestyjki nie mogą szkodzić wszelkiemu zbożu, jeżeli zdechłe raki rzeczne przez 10 dni namoczysz w wodzie i nią skropisz ogród albo pole. DuńKal Rz 4.
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • bestyjka dzika:
    • – BELETTE [...] Mustela [...] ŁASICA, mała bestyika dzika, ktora ziada owoce, y gołębie. DanKolaDyk I, 188.
2. przen.  »w lm czarne plasterki, przypominające muszki, przyklejane na twarzy dla kontrastu z białą cerą«
  • – Na muszki pieśń Śliczna Kasiu, twej twarzy niezmazane śniegi, Gdy sobie te przybiorą niepotrzebne piegi, Przywodzą mię do skruchy Te na mleku muchy. [...] Ja cię o to proszę, Niech je ustami mymi z twarzy twej rozpłoszę [...] Nie żałuj tych bestyjek [...] od miłości suchy z głodu zjem te muchy. MorszAUtwKuk 299.
3. ekspr.  »zły, zasługujący na pogardę człowiek«
  • – ME’CHANT [...] Zła bestya bestyika z ciebie. DanKolaDyk II, 245.