Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

MELODYJA

rzecz.
ż
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach

Notowany w słownikach:
SXVI, Kn, T, L, SWil, SW, SJP

Nienotowany w słownikach:
SStp

Formy gramatyczne
lp M. melodyja  
D. melodyjej  
melodyi  
C. melodyjej  
B. melodyją  
N. melodyją  
lm M. melodyje  
D. melodyjej  
melodyj  
N. melodyjami  
Ms. melodyjach  
Etymologia
z gr. melōidía ''śpiew, pieśń''
łac. melōdia
Znaczenia
»szereg dźwięków opartych na prawidłowości rytmicznej; brzmienie, sposób śpiewania.«
  • – Jest przy tym stole muzyká wdzięczna/ podobna oney melodiey/ ktora pochodziłá z cytry Dawidowey. BirkNiedz 178.
  • – Káznodzieiá ma być iáko cytrá nieiáka w ktorey zgodá musi być miedzy stronámi chceli áby melodya byłá. BirkNiedz 34.
  • – Spiewánie/ głos śpiewáiących. Melos [...] dźwięk/ brzmienie [...] Piéśń/ Mélodyia. Kn 1042.
  • – Figurá w muzycé/ figurowánie. v. Mélodya. Kn 175.
  • Mélodya/ figurálna muzyká/ z kilku roźnych głosow ábo tonow wyższych/ niższych/ śrzédnich/ ábo z instrumentow rozmáitych złożona. Concentus, concentio, harmonia. [...] spiewánie.[...] Cicha muzyká ábo mélodya. Kn 397.
  • – Na siedem tonow ábo melodyi spiewánie swoie rozdzielili Anyołowie święci/ ktorym Troycę Przenaświętszą wychwálaią. StarKaz 23.
  • – pocznie im powiádáć/ żem tey nocy Słyszał nie wypowiedziáną Muzykę świętych Bożych śpieẃájących [...] y wysławiáiących imię iego święte melodyia nie poięta / z tákim áffektem y gorącą miłością. StarKaz 460.
  • – Tácy [...] czynią pociechy iákieś y słodkość melodyiey tey świátowey/ áby nie obaczywszy się poszedł do piekłá. StarKaz 593.
  • – Mila przy tych kwieciach rozmaitego Melodiach Harmonia. HerbOr XVII, 133.
  • – Słowik ze wszystki mocy krzyczy przes całą noc [...] Komuz by Nie mieło słuchac Owi melodyi y cały rok. HerbOr XVII, 572.
  • – Każdy z nich czoło bitne oddawszy ukłony, Jako głos melodyjej zabrzmi upieszczony, Raz kroczy wolnym szeregiem, Drugi raz pośpiesza biegiem. ZimSRoks 30.
  • – A zatym powstaje Głos melodyjej wybornej muzyki I z trąb ogromnych głośne w uszach krzyki Ludzkich zabrzmiały, że niemal ulice I same zdały śmiać się kamienice Z wielkiej radości. BorzNaw 158.
  • – Same ptaszęta, które poranek witają, Nowy początek naszej melodyjej dają; same wiatry i strugi, które głośno depcą kamyki ciche, tony do uszu nam szepcą; Z nami echo [...] gada [...]. ZimBSiel 100.
  • – [...] mój narcysie, [...] Poranek czystą rosą kropi twoje wargi, Słowik, nie zapomniawszy starodawnej skargi, Kwiląc pieśni całą noc, ptastwo drobne głuszy, Którą twe melodyją uwesela uszy. ZimBSiel 118.
  • – Teraz miejsca ucieszne, teraz głośne skały, Które mej melodyjej namyślnie słuchały, Także cichym szemraniem mijające rzeki, Ze wszytkimi strugami żegnam się na wieki. ZimBSiel 133.
  • – Psálmy y Hymny [...] rożnego Národu Językiem niemniey pięknymi ozdobione Melodyámi/ śpiewáne bywáją między nami. KancPol 6nlb..
  • – Naprzod Muzycy Przołozonym Swego Choru, winszuiąc dnia Chrystusowego, Wszytkich ruszyli od Apolinowy Niegdy Melodiy wymyslonych głowy: Między Kroręmi zas wdziecznie Spiewali Drugie raz z głosnych trąb się odzywali. OblJasGór 169.
  • – [...] owszem Panie Swięnty To naykochansze twoie Instrumenty To wdzięczny Sonet nayswiętszego vcha Płacz za grzech szczery, y prawdziwa skrucha Więc ci załosną dumę sirot owych Y Siostr zaspiewąm notę Lazarzowych, Gdybys był Panie, na ten czas w mym domu, Nie przyszedłbym był do tego Pogromu, Okrutney Smierci: Ktorey Melodiey Pomogłes Boze: Marcie y Maryey. Wytoczyłes łzy y płakałes rzewnie, Chociazes go miał z grobu dzwignąc pewnie. PotPer 17.
  • – Iednaż melodia wesołemu miła [...] w kłopocie iakim przykra i utęskniona. SekrWyj 20.
  • – Nie tylko głosy ludzkie, lecz muzyki Dziwnych melodyi graią instrumenta. DrużZbiór 364.
  • Melodya. 1) Kunst-Gesang, Zusammenstimmung von musicalischen Stimmen und Instrumenten. 2) Melodie, Ton, Gesang, Weise eines Liedes. 1) mélodie; modulation, concert, harmonie, acord de voix & ďinstrumens. 2) air ďune chanson. § 1) cicha się dała słyszeć melodya. 2) ta pieśń nie podług tey idzie melodyi. T III 806.
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • niebieska melodyja:
  • »niebiańskie, czyste dźwięki«
    • – Gdy modlitwy oddawáłá [Helena] Bogu częstokroć ią widziáno iż na powietrze byłá podniésiona od ziemie | melodyą wkrąg niey niebieską słyszano [...]. OkolNiebo 22.
    • – Tak jej niebieska melodyja brzmiała, A ona swego Wnuka wychwalała. A ja zaś wstydem zakrwawiwszy lice, Widząc otwartą niebieską świątnicę - Bojaźń swą kraszę pozorem śmiałości, Przytym kilka słów rzekę do jasności: [marg.] Auktorowa do świętych prośba. BorzNaw 49.
  • wdzięczna melodyja:
    • – Trąba vszom melodiey wdzięczney nie doda; świerzbiących vszu nie połekce; nieumie Gorgow áni kádenciy wypráwiáć/ áni hármoniy ábo kontentow: ále mury Hierykuntskie wáli; woyská rozbiiz/ vfce Łamie; BirkOboz 65.
    • – [...] y poki ieno trwał w kościele słyszał táką wdzięczną melodyą Anyołow świętych spiewáiących| iż wyszedszy z kościołá powiedż | gdybym ieszcze ták zraz mogł słyszeć wdzięczną muzykę |porzucił bym wszytko co mam [...] StarKaz 174.
    • – To na przemiany, to w złączone głosy Roźne Muzyki przechodzą Niebiosy Trzy Chory wten czas o swey Szczęsliwości Spiewały piesni niezmierney słodkości, A głosy z wdzięcznych melodiy zmieszáne W te słowa były dobrze rozumiáne. OblJasGór 150r.
  • anielska melodyja:
    • – Niedopuszcza mi bym dobrze chciał w -tetrykowátą wdać się melankolię, Sama dzisieysza Anielska melodya. PisMów II 361 (351).