Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

*SZLACHECKI

przym.
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach
Słowniki nie notują
Najwcześniejsze poświadczenie: 1618
Formy gramatyczne
lp M. m   szlachecki
n   szlacheckie
C. m   szlacheckiemu
B. ż   szlachecką
Ms. m   szlacheckim
lm B. nmos   szlacheckie
Ms.   szlacheckich
Znaczenia
»dotyczący szlachty albo szlachcica; należący do szlachcica; właściwy szlachcicowi«
  • – Poszliscie do konfederacyiey y ieszcze Dwory szlacheckie naiezdzacie y Rabuiecie. PasPam 155v.
  • – Bardzo dobrze Chwalę Szlachecką indolem. PasPam 201v.
  • – Iadą owi Panstwo. Invektywa na mnie gniew furyia aże tak miało bydz aze takie Słowo Szlacheckie. PasPam 225v.
  • – Kiedym był w domu Szlacheckim między inszemi potrawami [...] Począłęm rybę ieść. PasPam 65.
  • – Był tedy Dwor Szlachecki nad rzeką blisko poiechało tam kilka czeladzi chcać się pozywić Chcieli tam cos wziąc Gwałtem. PasPam 90.
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • dobra szlacheckie:
    • – Przyszedł tedy Ordynans od krola do Woiewody aby na Dni Wielkanocne tu Woysko rozłozyc brzegięm Podlasza w dobrach Szlacheckich [...] Boiuz krolewskie y Duchowne niemogły Sufficere zroynowane od Nieprzyiaciela y od Woyska Litewskiego. PasPam 81.
Związki frazeologiczne

  • syn szlachecki:
  • »szlachcic, syn szlachcica«
    • – Uwazaiąc szystkie Circum Stancyie widząc nalezytą Synowi Szlacheckiemu Instytucyią y wychowanie [...] konkludo[wać] bespiecznie mogę że to iest niewinna potwarz. PasPam 141.
Związki nieprzyporządkowane do znaczeń
Przysłowia, sentencje, skrzydlate słowa

  • Chłopska rzecz siłá ieść/ á siłá pić szláchecka. RysProv II, 7.
Podhasła

SZLACHECKA


w funkcji predykatywnej

Formy gramatyczne
Najwcześniejsze poświadczenie:
1616
Znaczenia
»jest właściwe szlachcie«
  • – Bronić sławy Oycżystey/ Mężnie gdźie potrzebá stawáć/ Animuszu nie strwożonego bydź. To szláchecka. ŻabPol Cv.