Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż

GĘŚ

rzecz.
ż
W TRAKCIE OPRACOWANIA
Notowanie w słownikach
Słowniki notują
Formy gramatyczne
lp M.   gęś
B.   gęś
lm M.   gęsi
D.   gęsi
B.   gęsi
N.   gęsiami
Znaczenia
»ptak płetwonogi domowy lub dziki; Anser«
  • – Gęga gęś/ Gingrire anserum proprium est. Kn 187 [188].
  • – Gęgánie gęsi/ Clangor anserum. Kn 187 [188].
  • Gęsi stádo/ [...] anserum grex. Kn 189.
  • Gęsi pástuch/ [...] anserum pastor. Kn 189.
  • – Skoro im w dzięcznych nie stanie Fawoniuszow a przykre dmuchaią Akwilony. Do cieplic z Gęsiami zapomniawszy curam [troski] Oyczyzny uciec za Granicę. PasPam 133.
  • – Wieprzow karmnych nabito, kur, Gęsi. PasPam 169.
  • Gęsi, kaczki Czaple, kanie, kruki uganiał [jastrząb] tak iako przepiorki. PasPam 256.
  • – Iaki taki odobrego Pana prosi tęn obiecuie w kontentacyiey Gęs ten kapłona, inszy Baranka na Swięta. PasPam 81v-82.
  • Gęsi ná Stáwy błotne gdzie się znáyduią piiawki nie puszczáć. HaurEk 36.
  • – Jedzą [mieszkańcy Kairu] mięso wołowe, Barány, gęsi, kury. ChmielAteny II 651.
  • Gęś, f. eine Gans. oïe. T III 371.
Ustabilizowane połączenia wyrazowe

  • gęś dzika:
    • Gęsi Dzikie włoczyły się [...] ale iakies były odmięnne nie takie iako te co zawsze bywaią niby trochę srokate koło karków padały y [z] Swoyskiemi Gęsiami y niebardzo były płoche. PasPam 282-282v.
    • gęś domowa, dzika. T III 371.
  • swojska gęś:
  • »gęś domowa, hodowlana«
    • – Gęsi Dzikie włoczyły się [...] ale iakies były odmięnne nie takie iako te co zawsze bywaią niby trochę srokate koło karków padały y [z] Swoyskiemi Gęsiami y niebardzo były płoche dały się zeyść y kiięm potrącić. PasPam 282-282v.
  • gęś domowa:
    • gęś domowa, dzika. T III 371.
  • gęś naska:
    • Gęś náska/ Anser [...] Anser femina. Kn 187 [188].
  • gęś cudzoziemska:
  • »egipski gatunek gęsi«
    • Gęś cudzoziemska/ Chenalopex [...]. Kn 189.
Związki nieprzyporządkowane do znaczeń
Przysłowia, sentencje, skrzydlate słowa

  • Kto się chce mieć dobrze ná dzień/ niech sobie gęś zárznie/ kto ná tydzień/ niech wieprzá zákole/ kto ná miesiąc/ niech wołu zábiie/ kto ná cáły rok/ niech żonę poymie/ á kto do śmierci/ niech Xiędzem zostánie. RysProv VII, 5.