Pobieranie
PL EN
A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ź
Ż
Odnotowano 48 cytatów z tego źródła
– Do tegoż bárzo rzecz pomocna sznurek iedwabny ábo táśiemkę przywiązawszy/ do munsztukoweg[g]o oká pod haczkiem podbrodkowym przećiągnąć on wewnątrz miedzy wárgą á miedzy zęboma dolnemi/ iáko owo przyrodzony dołek bywa/ y ták koniec ten drugi do oká przećiwnego munsztukowego przywiązáć dużo/ ále ile być może/ nie znácznie. DorHip I I.
– Po tych dniách obmywszy wodą ćiepłą z źioły iákiemi pachnącemi wárzoną/ wysusz go/ y prześcierádłem y guniámi przykriy/ dáiąc ieść y pić iákoś zwykł pospolićie/ nie ruszáiąc go do prace áż w Niedźiel cztery ábo pięć. DorHip I Ciijv.
patrz: GUNIA
– Pierwszy raz kowáć gdy go prziydźie/ to naywiętszy fortel/ áby nie gwałtem był przymuszony áni ohukány/ by mu też choćia parę vfnali lekuchno záwodźić z pierwodku przyszło v podkowy/ nie dla iázdy choćia/ ále dla zwyczáiu/ ktory ná początku záwsze z trudnośćią przychodźi. DorHip I Eivv.
– A czás łápánia práwy/ trzy dni przed pełnią w Márcu/ ábo od pierwszey kwadry do pełni/ vpátrowan być ma záwsze ku wieczorowi/ áby z nátkánym káłdunem dłużey mogł bez iedłá trwáć/ y w nocy spokoyniey stać. DorHip I Eiijv.
– [...] sam w sobie się gryząc w chorobę wpada/ ábo z iádu dźiwne sztuki wypráwuie/ czemum się ia ná káwálkácyách nie raz przypátrzył. DorHip I B.
patrz: KAWALKACJA
– Lágodnie tedy w pracą z leguchná wćiągáiąc/ łácno go do wszytkiego przywiedźie. DorHip I B.
– Naprzod obie iądrá w leszczotkę vymi/ żeby się práwie przy sámey skorze wypukły/ potym nożem ná to przygotowánym ná węglu tuż rospalonym przerzni rázem wzdłusz nie máłą rzeźią/ by się też y iądrá záięło. DorHip I Eii.
patrz: LESZCZOTKA
– Ale iesli [nasienie] będźie białe/ gęste miernie/ niemal iáko krochmał rostworzony/ ktemu bárzo lipnące á czyste/ y ná wodę wpuszczone potonie/ to masz práwe zdrowe naśienie/ y tákowego koniá zá dobrego Stádniká vznaway. DorHip I Cv.
patrz: LIPNĄCY
– Te wszytkie y inych śiełá wieku zgrzybiáłego są znáki: po ktorych iesli nie práwie istotne látá/ wszákoż przynamniey zeszłość w lećiech á ku pracy nikczemność łácniuchno poiąć możesz. DorHip I E.
– Oboim tedy/ iż vmieiętność iest potrzebna/ sposob do tego łácniuchny podam/ bez żadnego wielkiego kosztu. DorHip I Eiijv.
– Ogonem wierzgáiącemu koniowi wádę odeymowáć muśi/ iesli iest bárzo łechcywy/ bez ostrog ná nim iezdżąc/ ábo go onemi nic nie dośięgáiąc/ y pálcatem nie záćináiąc po mieyscách przykrych/ przywięzywáiać rzemyszczkiem rzępie v ogoná w káwálkowániu mimo puzdro do popręgu śiodłowego/ vstáwnie poki się nie oduczy. DorHip I Iiiv.
– Z tákiey śierśći tedy końmi bárzo lekko postępowáć należy/ ostrog w náuce nie vżywáiąc/ ábo bárzo z rzadká/ bo ktemu też łechliwe[g]o ćiáłá á subtelney skory y włosu będąc/ rad więc wády ogoná się vczy. DorHip I B.
patrz: ŁECHLIWY
– Potym záś y wad zwierzchnich vpátruy ták przyrodzonych/ iáko też y przypadkowych/ áby nie był rożnych oczu/ ábo żeby żadney białośći w oczu nie miał/ nie ochwacony/ nie dycháwiczny/ nie łykáwy/ wąsátem nie záráżony [...]. DorHip I Cii.
patrz: ŁYKAWY
– Ale gdy záśię ku złemu bárzo znáku táka łyśinká ábo gwiazdá przychodźi/ máło co dobroći przydáć może. DorHip I Biijv.
patrz: ŁYSINKA
– Wszákoż by był w tym naydoskonálszy/ śiełá rázow ná nim nie czyń/ ále często odpoczyway/ raz ná tym drugi raz ná inszym mieyscu czyniąc/ dodawáiąc mu ktemu pomocy ręką/ łystką/ piętą y pálcatem/ dla sposobnieyszego poięćia y zrozumienia. DorHip I Hiijv.
patrz: ŁYSTKA
– Proszę niech mi dostátecznie pokażą/ iż źrzebiątko nowoporodzone sáć koniecznie máćierzę swą muśi namniey do dźiewiąći Mieśięcy/ nie mogąc mieć zupełnego wychowánia subtelney á mdłey náturki swey z trawy sámey áni z karmie inszey stáienney. DorHip I Dijv.
– Wszákoż y to wiedźieć nie wádźi/ iáki indźiey zwyczáie/ w Turcech iáko mam wiádomość/ w rok zárázem po odłączeniu źrzebięćiá od máćiorki więtszą część ná stáyni chowáią/ pieszczą/ chędożą/ y ogłáskiwáią/ od mrozu y od gorącá wielkiego strzegą. DorHip I Eiij.
– Chcąc tedy co dobrego máiąc vmieć záchowáć/ ták postępowáć trzebá/ wszákoż niech żaden nie rozumie/ ábym táki koszt y pracą dźiáłáć vkázował koło káżdego stádniká/ zwłaszczá gdźieby sámá márchá zá to nie stałá. DorHip I Ciijv.
– Do tego másztálerskiego oká pilnuiącego trzebá vstáwnego z pogrożeniem y okrzykiem/ gdyby się koń z drugim waśnił/ ábo spokoynie stać niechćiał: ácz to pewna że náłoży się koń prędko tego/ y rádniey ták á niż ku żłobowi obrocony stawa/ tylko pilnośći y dozoru potrzebá. DorHip I Fijv.
– o wyćwiczeć go ia sam wśiadszy pod dobrą myśl/ álić miásto ćwiczenia tráfia się częśćiey tákiemu pánu/ kárku/ ręki/ nogi nádráźić/ ábo szkápę ochromić/ niżli z iázdy swey iáką vćiechę ábo pożytek odnieść. DorHip I Fiijjv.
patrz: OCHROMIĆ
– Miałem raz tákowego stádá mego/ ktoremu podobney pśiey wády niczym do końcá bez ponawiánia odiąć nie mogąc/ podchowawszy przefrymárczyłem ná wáłáchá. DorHip I Iv.
patrz: PODCHOWAĆ
– Nád gankámi przede wroty mogą być komory pobudowáne/ dla Podkoniuszego (áczći lepiey żeby y on záwsze w stáyni sypiał dla lepszego w nocy dozoru) y dla ieźdźcow: gdyż ći ktorzy rządu doglądáią/ iáko naybliżey mieszkánia swe mieć máią. DorHip I Fiij.
– Koniom przytępszym dla podnoszenia nóg i naprawowania w pracę większą, także nazbyt bystrym a skokotliwym dla prędszego podpracowania ciała wszytkiego [...] miejsca równego zawsze i ziemie przymiększej i głębokiej obierać trzeba. DorHip I 116.
– ...nasienie malowane, ogórczane i inne próbują na wodę puściwszy, pływające odrzucają a pogrążającego używają. DorHip I 33.
– Przystępując zasię do dóbr ciała/ jako ślicznie stworzony/ w ciele jako kłębeczek związany/ jako nóg pięknych/ jako głowy jeleniowi podobnej/ jako rogu dla ostróżności nogom pożytecznego: jako wzroku bystrego/ pojźrzenia wdzięcznego i czasem srogiego: jako głosu krzykliwego a wesołego: jako słuchu dalekiego i pojemnego: jako czułego ciała i chybkiego/ a nakoniec co najpotrzebniejsza/ jako biegu żartkiego/ i długo trwającego/ z którym żadne zwierzę na moc porównać się nie może. DorHip I Av.
patrz: POJEMNY
– Bá y to więc pospolita bywa/ że przy mieyscách polistych á suchych owad mniey iádowity y wielki niż przy wilgotnych/ ktory źrzebię młode bronić się nie mogące y nieumieiętne bárzo trapi/ niemáło krwie dobrey z niego wyćiągáiąc/ á do schnienia przypráwuiąc. DorHip I Diijv.
patrz: POLISTY
– Drudzy zápacáią [konia] biegáiąc ábo goniąc/ ábo też prácuiąc: lecz to máło pomocna. DorHip I D-Dv.
patrz: POMOCNA
– Miałem raz tákowego stádá mego/ ktoremu podobney pśiey wády niczym do końcá bez ponawiánia odiąć nie mogąc/ podchowawszy przefrymárczyłem ná wáłáchá. DorHip I Iv.
patrz: PONAWIANIE
– Bo oprocz tego/ że mu to ponurzánie strászne w pámięći będźie/ ále y kiedy się koniowi wody w vszy nábierze/ z wielkim vprzykrzeniem swym wytrzęść onę będźie muśiał. DorHip I Iij.
– ...potrzebna mi się zda/ pochwy iákie okrągłe y popierśień szeroki namniey niedolegáiący przypináć dla susow czynienia ábo kłusánia ták ku gorze iáko ná doł/ áby się tym pewniey mogłá w poyśrzodku odźierżywáć/ á ná szyię ábo ná grzbiet nie zmykáć... DorHip I G.
– ...zimie z tych żył krew puszczać bardzo szkodliwa, dla suchości przez zimna ostre następującej: przeto żyły poboczne, poprężnice, nazwane te się [...] za potrzebą gwałtowną śmiele otwierać mogą. DorHip I 178.
– A tá ma być burkowána rownym kámieniem ábo też cegłą/ á z obu stron w niey ku nogom końskim rynsztoki/ dla śćiekánia wody/ y gnoiu rządnieyszego wymiátánia vczynione być máią. DorHip I Fijv.
patrz: ŚCIEKANIE
– We Włoszech nawięcey vżywáią pszenicznego ábo ięczmiennego ściernia pokosu/ á tę karmią zá naużytecznieyszą być rozumieią/ bowiem się ad temperiem bárzo skłánia. DorHip I Divv.
– O biegániu Slimak názwánym. SPosob ten Slimak názwány od nászych (Włoszy zową Caragola) iest przeto w wielkim vważeniu v wielu Káwálkatorow/ iż się w nim sámym zámykáią rożne sposoby ćwiczenia/ ktore rázem koń dowcipny y poymowáć y pámiętáć/ wpráwuiąc go w táką pracą/ może. DorHip I Giijv.
– Rośćie koń do roku szostego/ á świerzopá áż do piątego/ á potym hrubieie. DorHip I Aiij.
– Onoż tákowy czás rozdźielony/ iesliś go poiął/ muśi być w kożdym vczeniu záchowywány y pámiętny v kożdego ieźdźcá/ o ktorym się mieyscámi wyższey w ćwiczeniu rożnym wspomniáło/ á zwłaszczá o tym to pułczáśie/ y o cáłym czáśie/ gdy się wzmiánká czyniłá o puł y o cáłym zádźierżywániu y o cofániu koniá. DorHip I Hiij .
patrz: UCZENIE
– A czás łápánia práwy/ trzy dni przed pełnią w Márcu/ ábo od pierwszey kwadry do pełni/ vpátrowan być ma záwsze ku wieczorowi/ áby z nátkánym káłdunem dłużey mogł bez iedłá trwáć/ y w nocy spokoyniey stać. DorHip I Eiijv.
patrz: UPATROWAN
– Naprzod w mieyscu tákowym/ gdźie stádo bespiecznie zwykłe przyganiáne bywa/ dwá płoty dusze z chrostu kázáć vpleść iáko iáką vlicę/ ták przestrono/ iákoby się tylko w niey trzy konie snádnie zminąć mogły/ wzdłuż zásię ná sążni piąćiu ábo sześćiu. DorHip I Eiijv.
patrz: UPLEŚĆ
– Więc też i palcat nad uchem równo z nadworza zawsze kolnego dzierżany być ma/ a czasem według potrzeby zacinając go z tegoż boku po łopatkach a nie po brzuchu/ jako to więc nieumiejętni czynić zwykli/ ucząc swoim głupstwem konia uporzyć/ z koła wyciekać abo zadem wierzgać/ częściej go jednak zawsze głosem abo ruszeniem ciała wszytkiego napominać/ a niżeli srogim biciem [...]. DorHip I Giij.
patrz: UPORZYĆ
– Wiedźieć tedy potrzebá/ z tákiemi iáko w ćwiczeniu się obchodźić/ bo táki koń poymie rychło/ á co poymie/ to z chęćią vczyni/ á gdyby czego czynić niechćiał/ przymuszon być niechce/ áż się pomáłu wćiągnie: gdyż zá przymusem zwierzchnośći nád sobą z przykrá nie ćierpi/ ále y owszem im go więcey bićiem przynagli/ tym więcey vporząc wády rożne z trudná nápotym odięte bierze. DorHip I Aiijv.
patrz: UPORZYĆ
– Co Poetowie bá y náturálistowie fascinationem zowią/ á nászy vrzeczeniem/ ktore tákową moc w sobie ma/ iż dobrym okiem poyźrzawszy śiełá szczęśćiá y chćiwośći dodáć/ á złym záśię przećiwnie w zazdrośći ábo złorzeczeniu ku nieszczęśćiu y złemu przypadku skłonić może. DorHip I Dv.
patrz: URZECZENIE
– O vwáłászániu. DorHip I Ev.
– O vwałaszeniu [...]. DorHip I 5.
– Ieszcze y tego niektorzy zwykli záżywáć: záwięzuią moszná koniowi sznurem/ miękkim nie bárzo ćienkim żeby nie rzezał/ á drugi koniec wolno vwięzuią v łęku: skoro się tedy zásádźi/ śiedzący ná nim potárgnie sznurá/ á koń poskoczy/ rozumieiąc że go stylu coś inego dotyka. DorHip I Iv.
– Lecz to nayważnieysza/ áby co poránek oglądał kopytá y podkowy/ iesli róg zdrowy ábo podkowá mocno leży/ więc iesli koń nie smutny/ nie záchorzałli: á skoroby co tákowego postrzegł/ ábo tráfiłliby mu się iáki przypadek zły/ bądź w oko vderzenie/ bądź splecenie/ bądź zwinienie członká/ bądź obráżenie od drugiego koniá/ áby zárázem prawdźiwie stárszemu to oznáymował nic nie táiąc: gdyż snádniey káżdą rzecz leczyć zá świeżá by naygorszą/ á zástárzáły y naymnieyszy vraz strudná porátowáć. DorHip I F3v.
patrz: WAŻNA
– Naprzod w mieyscu tákowym/ gdźie stádo bespiecznie zwykłe przyganiáne bywa/ dwá płoty dusze z chrostu kázáć vpleść iáko iáką vlicę/ ták przestrono/ iákoby się tylko w niey trzy konie snádnie zminąć mogły/ wzdłuż zásię ná sążni piąćiu ábo sześćiu. DorHip I Eiijv.
patrz: ZMINĄĆ
– Wiedzże iednák żem to ogułem o wszytkich położył/ gdyż więcey tępszych niżli żártszych zwykło się znáydowáć koni [...]. DorHip I Giijv.
patrz: ŻARTY
– W Stáyni dla źrzebcow zbudowáney/ dużych á przestronych przeworzyn miedzy dwiemá słupámi wpráwionych trzebá/ wiążąc kożdego nie v żłobow/ iáko viezdżone konie/ ále v słupow/ boby y żłob y drábiná byłá niewiem gdźie. DorHip I Eiv.